Na początku lat 2000 przeczytanie książki Kramera "Historia zaczyna się w Sumerze" sprawiło, że zakochałem się w starożytnej mezopotamii. Dzięki ci mordo, że podtrzymujesz tą fascynację!
@Skryptorium5 ай бұрын
Mi wystarczył pierwszy rozdział podręcznika do historii (zawsze zaczynają się od Mezopotamii), ale faktycznie Kramer mial niezwykły talent. Aż szkoda że z aktualnym stanem wiedzy niczego już nie napisze.
@zmechaconysweterek5 ай бұрын
Historia zaczęła się dużo wcześniej, tylko że dopiero w Sumerze zaczęli ją spisywać.
@fideasu36905 ай бұрын
@@zmechaconysweterek mnie uczyli, że historia zaczyna się od wynalezienia pisma, a wszystko przedtem to prehistoria 🤔 ale nie wiem czy to ogólnie przyjęta definicja
@sinuhe01712 ай бұрын
❤ Ja w 1979 gdy miałem 10 lat, przeczytałem "Dzieje i kultura ludów Azji Centralnej" Bobodżana Gafurova - radzieckiego archeologa, dostępną wówczas w PRLu w tłumaczeniu z rosyjskiego. EPOPEJA BLISKIEGO WSCHODU to nie historia, to POMNIK LUDZKOŚCI. B. dziękuję Panu za ten kanał, słucham go i słucham.
@arturhashmi6281Ай бұрын
Pamiętam, że gdy w dzieciństwie czytałem jakąś książkę popularno-naukową z przełomu 19 i 20 wieku, ze zdziwieniem dowiedziałem się, że wielu ekspertów z tamtego czasu wciąż wątpiło w istnienie cywilizacji sumeryjskiej, a sam kultura zostało odkryta przypadkowo przez archeologów zajmujących się Assyrią i Babilonem. Gdy w latach 90tych odkryto Göbekli tepe w Turcji też mało kto chciał wierzyć, że 10.000 lat temu mogło powstać coś takiego. Fascynujące jest również to, że wciąż nie wiemy skąd Sumerowie się wzięli i do jakiej znanej nam grupy etnicznej (o ile do jakiejkolwiek) się zaliczają, żaden lingwista nie poparł też wystarczająco żadnej hipotezy na pochodzenie ich języka.
@faara6635 ай бұрын
Ten człowiek lepiej uczy o kulturze mezopotamii niż jakikolwiek historyk w szkole, protect this man at all cost!
@UnderTheBanner5 ай бұрын
a czego nie wie to domysli
@Skryptorium5 ай бұрын
Żadnej sensacji tutaj nie ma, po prostu zwabiłem Was tutaj, żeby zaznajomić Was z literaturą Sumeru. Nie szukajcie na YT filmów o Aratcie. Dla własnego bezpieczeństwa :)
@Ktonsens5 ай бұрын
Przekonałeś mnie idę szukać filmików o Aratcie
@fideasu36905 ай бұрын
Nie będę szukał, ale założę się, że lokalizacje w Ameryce są już "odhaczone"? 😁
@IzaNiunia-gx2lf5 ай бұрын
Nie ma to jak zacząć niedzielę od ciekawej opowieści! Dziękuje!😊
@maciejmonet4846Ай бұрын
zamknij morde
@araevik5 ай бұрын
Ostatnie zdanie jest wspaniałe 🤣 "Nie szukajcie, proszę" 🤣🤣🤣🤣🤣❤️
@ksaveriusz5 ай бұрын
Fascynująca historia!
@Irmarinen5 ай бұрын
Jako stały widz tego kanału mam jedną rzecz do zakomunikowania: Ea-nāṣir sprzedaje miedź słabej jakości. Dziękuje za uwagę.
@mariahanczewska81095 ай бұрын
Ludzie pragną być zapamiętani przez potomnych ale nie wiem, czy chodziło mu o bycie zapamiętanym jako sprzedawca słabej miedzi. XD
@maciejadamczyk80335 ай бұрын
Ten film oficjalnie przekonał mnie do zostania patronem
@jorand46605 ай бұрын
Dzięki za takie wiadomości bo większość ludzi jest zaciekawiona poznawaniem, z drugiej strony powstaje coraz więcej takich nowych programów, większość ciekawych takich przekazów nie morze temu zaprzeczyć ani potwierdzić...
@pralkowcypl36465 ай бұрын
Ten kanał to złoto!
@KAW01115 ай бұрын
To nie złoto... ... to lapis lazuli
@pralkowcypl36465 ай бұрын
@@KAW0111 Racja - złoto jest dla pospólstwa i niewolników !;)
@machal90245 ай бұрын
To nie złoto. To miedź, które Ea-Nasir miał dostarczyć a nie dostarczył
@Sarumanolsz5 ай бұрын
Woo, pierwsze slysze o tym mieście, ile jeszcze to zagadek odkrywanych dzieki Skryptorium przed nami !❤
@jelec42005 ай бұрын
Arrata może to błędna lub inna wymowa miasta Harrapa z doliny Indusu czas rozwoju się zgadza a z tego co wiem to miasto później spłynęło wraz z rzeką którą wylała bardziej niż zazwyczaj
@Skryptorium5 ай бұрын
No własnie. I tu jest problem. W taki sposób można sobie lepić dowolne hipotezy. I każda będzie oparta na rozumowaniu indukcyjnym. Spalone miasto, które figuruje jako aratta dzisiaj najczęściej w tych hipotezach jest wskazywane dlatego, że klimat był tam najsuchszy w epoce brązu (więc logiczne że to oni musieli zażądać zboża, bo na pewno im brakowało xD). A jedyna informacja jaka mamy, to 'handlowali cennymi minerałami, leżeli za 7 górami poza Anszanem w dolinie'. Dopóki miasto nie pojawi się na jakimś innym niż literackie dokumencie, to mozemy je traktować jako mrzonkę i konstrukt fantastyczny.
@JanekR-nt4fb5 ай бұрын
@@Skryptorium Zgadzam się z Tobą, powinniśmy zachować dystans. W wielu kulturach istniały takie opowieści które od zawsze pobudzają wyobraźnię ludzi choć często to pojedyncze jedynie wzmianki. Potem dowiadujemy się o możliwych lokalizacjach Atlantydy, wyspy Thule czy El Dorado a niektórzy twierdzą nawet że wszystkie wymienione to jedno miejsce.
@longinzaczek58575 ай бұрын
Czas rozwoju się nie zgadza niestety - cywilizacja Harappańska jest późniejsza niż wczesny Sumer bardziej jest współczesna czasom gdy spisywano eposy. Ponadto Harappa to nazwa współczesna tego miejsca w którym odkryto miasto. W czasach cywilizacji Harappy miasto zapewne nazywało się zupełnie inaczej.
@MrsMagdalenaKamila5 ай бұрын
Bardzo ciekawe
@irminabogdanska28065 ай бұрын
Dziękuję za odcinek 👍👍👍, chciałbym usłyszeć coś o Awescie i Ramajanie, pozdrawiam wszystkich
@marekd67635 ай бұрын
No to czekam na film z żółtymi napisami 😀
@Marmur19875 ай бұрын
Przecież to oczywiste gdzie leży, na północ od Atlantydy i na wschód od Wielkiej Lechii... ;)
@yoiu135 ай бұрын
Mogła też zostać zniszczona w fińsko-koreańskiej hiperwojnie... ;P
@GokuRoman0085 ай бұрын
Siemka, w kolejnym nietypowym i ciekawym odcinku na tym kanale 👍👍Zastanawiam się skąd Ty bierzesz te nieznane informacje 🤔😉
@ratzslava5 ай бұрын
Dziękuję za ciekawą historię na niedzielny poranek
@Tobik.T5 ай бұрын
Super film! Planujesz może nagrać jakiś odcinek o Zaratusztrianizmie?
@Skryptorium5 ай бұрын
Siedzi gdzieś od roku rozpoczęty tekst na ten temat w archiwum. Może faktycznie pora się tym zająć?
@arturhashmi6281Ай бұрын
@@Skryptorium to byłoby świetne, ludzie z zachodu nie zdają sobie sprawy jak wielki wpływ perski dualizm wywarł na: Chrześcijaństwo Islam oraz post-świątynny Judaizm, ale też na grecką filozofię wcześniej.
@Saint_Shep4rd5 ай бұрын
Za wstawki z Twierdzy od razu leci like :D
@MrVilgefortz5 ай бұрын
super ciekawe
@qpisz81995 ай бұрын
Skrybo, czy jest szansa, byśmy usłyszeli o rozwoju piwowarstwa u Sumerów i późniejszych cywilizacji?
@Skryptorium5 ай бұрын
Jest :D
@l0tr0505 ай бұрын
Potrzebujemy filmu z żółtymi napisami a ukraińskiej arattcie, nie można tego tak zostawic
@TheApokalipsa885 ай бұрын
Ciekawe jak zawsze.
@jerzyblinowski51775 ай бұрын
Nie znam się na starożytnościach, ale w miejscowości Harappa w dolinie Indusu znaleziono ruiny starożytnego miasta. Harappa - Aratta nazwy podobne. Nie wiem jak dawna jest nazwa Harappa. Niewątpliwie starożytna Harappa jest bliżej Badakszanu gdzie wydobywa się lapis lazuli niż starożytne Uruk i nie wątpliwie droga lądowa Uruku do Harappy prowadziła przez starożytny Elam i przez liczne góry w tym przez pasma Hindukuszu drugiego co do wysokości łańcucha górskiego Ziemi.
@longinzaczek58575 ай бұрын
Chyba Dawid Rohl w książce "Legenda o powstaniu cywilizacji" przedstawia hipotezę lokalizującą Arattę gdzieś na pograniczu Iranu i Armenii na podstawie analizy wspomnianego poematu. Problem polega na tym, ze wskazówki w poemacie są mętne, a Aratta może oznaczać po prostu kraj górzysty, więc mogła być gdziekolwiek od Kabulu po Tibilisi.
@waldek08085 ай бұрын
Szczerze mówiąc to można zawęzić poszukiwania na podstawie występowania złóż lapis lazuli, ale to i tak nie zmienia faktu że nadal zostaje masa hektarów terenu poszukiwań :/
@panpunkt51855 ай бұрын
Tak se paczam na tabliczki gliniane i myślę czy po naszej cywilizacji przetrwają zapisy w chmurze Majkroszitu? Ile to wyczymie?
@lia31335 ай бұрын
To prawda,o nas prawie nic nie będą mogli wywnioskować,bo zostaną tylko stare dzieła pisane,a elektronika .. pewnie będą się zastanawiać,co za dziwne przedmioty kultu mieliśmy,bo użytkowo to zupełnie nieporęczne 😂
@machal90245 ай бұрын
Nośniki elektroniczne, bez konserwacji, degradują dane w ciągu max kilkunastu lat. Dlatego za kilka wieków mogą uznać nasz okres na kolejne "mroczne wieki"
@arkadiuszjagodzinski29835 ай бұрын
Nie spodziewałem się HOMM IV na tym kanale.
@bloomthejew7383 ай бұрын
Ooo, Enmerkar, tak nazwałem swojego barba w Diablo IV, jest też Wasaszatta (czarodzieja), Ibbisin (druid) i Szamsziadad (też barb). Ta śpiewność i tajemnica w sumeryjskich imionach , i w ogóle starożytnych, uwielbiam...
@Ktonsens5 ай бұрын
A sie zastanaiwalam co ogaldac do śniadania a tu taka niespodzianka
@3kcozadurnylol5 ай бұрын
Aratta brzmi też nieco podobnie jak Agarhta, więc może trzeba jej szukać pod ziemią? :D
@bloomthejew7383 ай бұрын
Raczej do Arrarat (góry)
@UnderTheBanner5 ай бұрын
Nie wiedziałem że Międzyrzecz miał wlasne koronowane głowy😂
@uefvhiudfbscdoij5 ай бұрын
pierwszy legancko tego super odcinek nowy :))))))))))))
@uefvhiudfbscdoij5 ай бұрын
jeszcze nigdy nie bylem tak wczesnie xD
@Skryptorium5 ай бұрын
Otrzymujesz order uśmiechu.
@grzegorz15255 ай бұрын
Ale ja to lubię
@panzerwaffel32615 ай бұрын
Po pierwsze. Władca ma szansę na naukę dyplomacji 3/10. Więc ciężko mu było. Po drugie, ucząc się nie ma możliwości na eksperta, powinna być podstawowa. ;)
@ciemnylas30225 ай бұрын
👍
@JackRibb8775 ай бұрын
👍🏻👍🏻👍🏻
@TheMKBOxide5 ай бұрын
Proste Aratta leży tam gdzie Mu.
@wojciechaugustyn46915 ай бұрын
Może ma rację @jelec4200, że Aratta to Harrapa. Ale starożytni Grecy mogli znać podanie o tym kraju - mieście i zmienili nazwę na Atlantyda. Przy czym zmienili w swoim podaniu też lokalizację. Atlantyda tak samo bogata jak Aratta.
@machal90245 ай бұрын
Różnica w tym, że Atlantyda to głównie historia "ludzkość zawsze upadnie jak utraci zaufanie bogów, nieważne jak będzie się bogatym czy zdolnym". W historii o Araccie brakuje wątku moralizatorskiego
@kamilskinderowicz96855 ай бұрын
Mógłbyś polecić jakieś książkidla początkujących odnośnie starożytnej Mezopotamii i pokrewnych?
@Skryptorium5 ай бұрын
Podaje bibliografię w opisie każdego filmu. Zapraszam do lektury
@mariahanczewska81095 ай бұрын
Ten jeden skryba, który miał za zadanie napisać, gdzie jest Aratta ale mu się zapomniało: "Nic to, każdy wie gdzie to jest, nic się nie stało!".
@salem97495 ай бұрын
Kiedy epos o Gilgameszu
@haxal865 ай бұрын
Zawsze liczę że się zrobi przerobka i będzie za mało subskrybcji mój panie
@Skryptorium5 ай бұрын
Nie pomyślałem o tym. A chyba trzeba :D
@Anonimowy6255 ай бұрын
Potrzeba drewna.
@Bzhydack5 ай бұрын
Skoro już wspomniałeś Urartu, to rozwiniesz może temat?
@Skryptorium5 ай бұрын
Szukałem ostatnio, ale żadnej ciekawej historii z Urartu nie znalazłem jeszcze. Może ruszę ich wierzenia. Ale jeszcze nie wiem. Daj odpocząć po tej publikacji :D
@RacherW2 ай бұрын
Skąd bierzesz filmy i grafiki?
@Skryptorium2 ай бұрын
Filmy - głównie canva/youtube Grafiki/zdjecia - duzo z wikimedia a takze archiwow muzealnych - np. kolekcja MET museum jest zdigitalizowana w bardzo dobrej jakosci.
@RacherW2 ай бұрын
@@Skryptorium Super, bardzo ci dziękuję za odpowiedź! Bo naprawdę jakość filmów masz bardzo dobrą 😁
@jacekmalczewski62725 ай бұрын
Jakoś wszyscy pomijają Irbil- Arbellę- która jest jednym z najstarszych istniejących ciągle miast . Blisko gór obfitujących w minerały, na szlakach handlowych. Miasto ma ok 8 tyś. lat. Czy to, że jest stolicą autonomii kurdyjskiej ma wykluczać je z historii i wszelkich rozważań?
@longinzaczek58575 ай бұрын
Wyklucza ją opis z eposu który opisuje drogę przez góry (7 gór = 7 pasm górskich). do Irbilu można by się było dostać rzeką (Tygrysem).
@jacekmalczewski62725 ай бұрын
@@longinzaczek5857 niby tak... - masz rację. Ale ja bym mimo wszystko rozważał taką opcję. Czy lepiej rzeką pod prąd, czy drogą. Co prawda gór z prawdziwego zdarzenia tam rzeczywiście brak, ale są wzgórza. A Irbil do dnia dzisiejszego jest pięknym, przebogatym miastem. Na bogactwo wpłynęły minerały i ropa. Świetnie widać historyczne miasto z okien samolotu. W tej chwili sztucznie niegdyś stworzony płaskowyż otaczają mury wybudowane kilka tysiącleci po założeniu miasta. Polecam, bo to perełka.
@longinzaczek58575 ай бұрын
Tak prawdę powiedziawszy północną Mezopotamię z tego okresu znamy tylko ze znalezisk archeologicznych - nie kojarzę tam śladów, które mogłyby wskazywać na powiazanie Irbilu z Arattą - w Polsce została wydana na ten temat całkiem niezła praca - Dorota Ławecka - Północna Mezopotamia w czasach Sumerów. @@jacekmalczewski6272
@old_x5 ай бұрын
@fazawarsaw99695 ай бұрын
Skrybo, czy uważasz, że kosmiczne opowieści powinny być z żółtymi napisami?
@Skryptorium5 ай бұрын
Niee, Ale ta muzyczka charakterystyczna jest zdecydowanie jak wyjęta z takiego właśnie filmu.
@wojciechaugustyn46915 ай бұрын
Morały to banały. Ktoś tu szuka O Tempora O Mores. Sumer jest nazwą przed Sumerami następcami.
@ddd321695 ай бұрын
Od zarania dziejów ******** *** tym ludziom o miastach pełnych złota.!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
@jakubmiejski62413 ай бұрын
A zrobisz kiedyś Panie odcinek o Arce Noego (Wraku)....zrobisz Pan....przyjdz Pan i zrób